Submerse en emerse aquariumplanten

Aquariumplanten zijn eigenlijk onmisbaar in ieder aquarium. Ze zorgen voor bescherming en zuurstof voor alle vissen en overige dieren in je aquarium. Als je je aquarium gaat inrichten met aquariumplanten kun je kiezen uit twee varianten: Submerse en emerse aquariumplanten. Wat zijn de verschillen tussen deze planten, de voor en nadelen en welke bekende aquariumplanten horen bij welke variant?

Submerse aquariumplanten
Submerse betekent letterlijk ‘ondergedoken’. Kortom deze plant groeit en leeft geheel onder water. Enkel de bloeiende elementen kunnen eventueel boven het watervlakte uitsteken. Deze planten halen hun voeding met name vanuit de bodem met de wortels. Ook kunnen hun bladeren voeding uit het water halen.

Het kweken van submerse planten is lastiger. Daarom wordt vaak er voor gekozen om submerse aquariumplanten op een emerse (bovenwater) geweekt. Dit is voor (thuis)kwekers makkelijker. Zo gaat dit proces veel sneller (2x zo snel) en heb je bijvoorbeeld ook minder verlichting / energie nodig om de planten te groeien. Let op van het kopen van submerse planten die emers geweekt zijn (en je vaak in tuincentra etc kunt vinden), het uiterlijk en de vorm van de plant veranderd zodra je deze in je aquarium plaatst, en de planten onder water komen te staan. Bij sommige soorten veranderd zelfs de kleur zodra deze onder het water komt te staan. Laat je dus goed informeren.

Bekend voorbeelden van submerse waterplanten zijn de Vallisneria en de Aponogeton.

Een makkelijk ezelsbruggetje om het verschil tussen submerse en emerse aquariumplanten uit elkaar te halen is het wordt zelf. Submerse lijkt erg veel op het woord engelse woord ‘submarine’ dat we in Nederland kennen als onderzeeër.

Emerse aquariumplanten
Emerse planten groeien geheel of deels boven het water. De voeding van deze plant komt dat via de wortels en via de CO2 die in de lucht die via de bladeren de plant bereikt.
Liefst 75% van alle verkochte waterplanten zijn emerse waterplanten, die in hun natuurlijke leefomgeving eigenlijk dus vooral boven het water groeien. Emerse aquariumplanten kun je uiteraard ook prima in je aquarium plaatsen.

Bij het plaatsen van nieuwe aquariumplanten is het slim om te zorgen voor extra plantbemesting met CO2 (bijvoorbeeld met het middeltje Dennerle Co2 Plantbemesting Bio 60) of plantenvoeding (met Florocell). Beide biologische hulpmiddeltjes waarmee de aquariumplanten extra helpt.

Asiel voor vissen

In het geval je stopt met het aquarium wil je natuurlijk wel dat je vissen op een goede plek terecht komen. Je kunt dan je vissen weggeven aan iemand die je kent van jouw aquariumvereniging (NL of BE), op Marktplaats aanbieden aan andere aquariumhouders of ze naar het asiel brengen! Dat laatste kan namelijk niet alleen voor honden, katten of konijnen. Ook zijn er asiels speciaal voor (goud)vissen die jouw vissen verzorgen tot dat iemand ze overneemt.

Wat zijn de mogelijkheden:

Het vissenasiel
Het vissenasiel verleent opvang voor vissen in nood. En ‘nood’ is breed te interpreteren. Zo kun je er terecht met al je vissen die ’teveel’ zijn. Bijvoorbeeld bij een overlijden, scheidingen, huis ontruimingen of verkeerd gekochte vissen. Ook voor het logeren van vissen tijdens een vakantie, verhuizing of vanwege een woningbrand is het vissenasiel bereikbaar om hulp te bieden.
Deze service is geheel gratis. Indien de vissen opgehaald moeten worden, wordt uitsluitend een vergoeding in rekening gebracht voor de brandstof.

Klik hier voor het regelen voor opvang. Wil je het asiel steunen? Dan kun je ook donateur worden.

De Goudvissenopvang
Ben je in het bezit van goudvissen waar je afstand van wilt doen? Dan is de Goudvissenopvang een goede mogelijkheid. Zij vangen namelijk goudvissen op die een goed leven verdienen maar het niet (meer) kunnen krijgen. Bijvoorbeeld doordat er teveel goudvissen in het aquarium zwemmen en er eigenlijk te weinig plaats is voor hun is.

De opvang wordt gedraaid door vrijwilligers door die in het bezit zijn van een grote vijver en deze beschikbaar stellen. Zelf kun je je hier ook aanmelden als vrijwilliger.

Meer informatie kun je vinden op de website: Goudvissenopvang.

Ken je meer mogelijkheden. Neem dan contact op met de redactie.


De belangrijkste waterwaarden

Voor de optimale conditie van het aquarium. Is het belangrijk om regelmatig de waterwaarden te meten. Maar als beginner is het best lastig om alle termen die je op een teststrip kunt aflezen te begrijpen. Ben je op zoek naar een teststrip? De teststrips van HS Aqua zijn perfect.

De belangrijkste waarden:

De PH waarde
Via deze waarde kun je de zuurtegraad aflezen van het water. Voor een startersaquarium / gezelschapsaquarium is de ideale waarde 6,8 (tot maximaal 7,5). Ligt de waarde lager dan 6,8 is het aquarium te zuur. Hoger dan 7,5 is het water basisch. Algen groeien erg goed tussen de 7,5 en 8,5 PH.
Je kunt de PH waarde verlagen door CO2 aan het water toe te voegen of door een middel als Tetra pH/kH-minus te gebruiken.
Voor het verhogen van de PH waarde is er HS AQUA – PH Plus.

De GH waarde
De hardheid van het water wordt uitgedrukt in GH. GH komt tot stand door calcium en magnesium.
Voor een aquarium ligt de ideale GH waarde tussen de 6 en de 12, afhankelijk van de vissoorten die je houdt.

  • Zeer zacht water: 0 tot 4 GH
  • Zacht water: 4 tot 8 GH
  • Middelhard water: 8 tot 12 GH
  • Hard Water: 12-30 GH
  • Zeer Hard Water: 30 GH en hoger

Om de GH waarde te verlagen kun je afgekoeld gekookt water in het aquarium toevoegen. Ook regenwater is een optie, maar dat moet je dan eerst filteren.
Wil je de GH waarde verhogen? Kies dan voor een middeltje als HS Aqua GH Plus.
Let op: Als je de GH waarde wilt veranderen, doe dit dan stap voor stap. Te abrupte veranderingen van de GH waarde zien moeilijk voor vissen te behappen en kunnen leiden tot ziekte of zelfs de dood van je vissen.

De KH waarde
De KH waarde wordt ook wel carbonaathardheid genoemd. Een waarde die ontstaat uit de verbinding van calcium en magnesium met koolzuur. Voor de meeste vissen ligt de ideale waarde tussen de 5 a 10 KH. Voor Cichliden ligt deze waarde iets hoger: tussen de 7 en 11 KH. Bij vissoorten die oorspronkelijk uit het Tanganyikameer afkomstig zijn, ligt de waarde met 12 tot 18 KH nog een stukje hoger.

Hoe kun je deze waarde aanpassen? Zowel om te verhogen als te verlagen bestaan er verschillende middeltjes. Voor het verlagen kun je turf toevoegen aan je aquariumfilter. Om je KH waarde te verhogen kun je denken aan: HS Aqua KH Plus.

NO2-waarde (nitriet)
De hoeveelheid Nitriet wordt gemeten in mg/l. De ideale waarde in je aquarium is als de hoeveel nitriet ligt onder 0,3 mg/l, maximaal 0,5 mg/l.
Zit je hier boven ontstaat er er een waterwaarde die zeer slecht is voor je vis en zal resulteren in de dood van de vissen.

Nitriet is afkomstig uit de uitwerpselen van je aquariumvissen. Idealiter wordt dit gezuiverd en omgezet door je aquariumfilter in nitraat, dat wordt opgenomen door je aquariumplanten. Bij nieuwe aquaria kan het zijn dat het aquariumfilter nog niet optimaal werkt, waardoor de nitrietwaarde oploopt.

De beste manier om minder nitriet in je aquarium te hebben, is door het water te verversen. Ook moet je dode organismen (overleden vissen en planten) en te veel voer verwijderen uit het aquarium.

NO3-waarde (nitraat)
De hoeveelheid nitraat is een belangrijke waarde waarvan je het functioneren van je aquarium als geheel kan aflezen. Het gaat namelijk om de verwerking van schadelijke afvalstoffen (te veel voer, dode bladeren planten etc.) door o.a. goede bacteriën in je aquarium. Nitraat is de laatste stap in de afbraak van afvalstoffen en is voeding voor de aquariumplanten. Bij te weinig nitraat stoppen je planten met groeien (kunnen sterven) en zul je te maken krijgen met algvorming.

HS Aqua heeft voor het verhogen en verlagen van nitraat de volgende middelen: HS Aqua Balance NO3 Plus (voor het verhogen) en HS Aqua Balance (voor het verlagen).
Het verhogen van nitraat kan periodiek nodig zijn, als je veel aquariumplanten in je aquarium hebt staan.

CL-waarde
In het Nederlandse leidingwater wordt een beetje chloor toegevoegd om het water te desinfecteren. Niet schadelijk voor de mens, maar wel voor aquariumvissen. Chloor mag dan ook niet voorkomen in het aquarium (max 0,02mg/l). Oplossing is het gebruik van Tetra AquaSave waarmee schadelijk stoffen uit het leidingwater worden verwijderd.

Hoe weet je dat je je vissen niet te veel voeding geeft?

Te veel voer voor je vissen is niet goed! Immers alle voeding dat niet door je vissen wordt opgegeten blijft in het aquarium liggen en geeft vervuiling. Dit kan invloed hebben op de waardes van je water (bijvoorbeeld Nitraat) waardoor vissen sneller ziek worden en er algvorming kan ontstaan.
Ondanks dat het lastig is om aan te geven hoeveel voeding je vissen exact nodig hebben, wordt de volgende stelling vaak aangehouden:

Geef net zoveel voeding, als je vissen in twee minuten kunnen opeten. Hiermee krijgen jouw vissen voldoende eten binnen.

Tip: Voer de vissen altijd met het voer uit de hand. Zo kan je nooit uitschieten met een potje voeding.

Populaire aquariumvissen: Neon Tetra

De keuze voor het houden van de Neon Tetra (Paracheirodon innesi) is een logische voor startende eigenaren van een aquarium. Deze vis is namelijk een van de meest makkelijke vissen om in een (zoetwater) tropisch aquarium te houden. Daarnaast zien deze visjes er spectaculair uit met hun mooie kleuren! De vissen zijn eenvoudig verkrijgbaar; bij elke lokale aquariumwinkel zal je deze vissen kunnen vinden.

De ideale vis voor het gezelschapsaquarium
Wie een gezelschapsaquarium wil hebben (een aquarium met verschillende vissoorten) komt al snel bij de NeonTetra uit. Ze leven vreedzaam en kunnen met andere vissen prima overweg. Daarbij zwemmen Neon Tetra’s voornamelijk in de middelste waterlagen, ruime genoeg dus ook in het aquarium voor andere vissoorten die op andere hoogtes zwemmen.

Hoeveel Neon Tetra’s in je aquarium
De Neon Tetra is een scholenvis. Dit betekent dat je de vis met meerdere exemplaren moet houden. Als minimum te houden aantal wordt vaak 5 stuks genoemd, passend bij hun natuurlijke gedrag en daarmee ook geschikt voor een Nano aquarium. Ideaal is echter 10 a 15 vissen. Je kunt aanhouden: 1 Neon Tetra per 10 liter.
Leuk is dat de vissen elkaar zullen opzoeken en als een schooltje door je aquarium gaan zwemmen . Met de prachtige kleuren die deze vissen hebben, is dat een ware attractie.

Voeding
De Neon Tetra is een makkelijke eter. Je kunt zowel kiezen voor droogvoer, diepvriesvoer of levend voer. Zoals voor alle alle vissen geldt, geef niet te veel voeding.

Ideale omstandigheden in het aquarium
In welke omstandigheden voelt de Neon Tetra zich het meest thuis:

  • Temperatuur: Tussen de 21 en 27 graden
  • PH: Tussen de 6 en 7
  • GH: De waterhardheid van het water moet zacht zijn –> 1 tot 8 GH
  • Lengte aquarium: De ideale lengte van het aquarium is 80 centimeter lang.

Hoe oud worden Neon Tetra?
Neon Tetra kunnen in gevangenschap rond de 10 jaar oud worden.

Voeding aquariumvissen

Betreft het voer voor de vissen in jouw aquarium kan Aquarium.nl geen algemeen advies geven. Je moet het eten afstemmen op de vissen in jouw aquarium.
Probeer er rekening mee te houden wat ze in de natuur eten én zorg voor afwisselend voedsel. (uitzondering op deze regel zijn de Tropheus soorten.)

Voer niet te veel. Het is beter om drie keer een beetje extra te voeren, dan één keer te veel.

Soorten voeding aquariumvissen

Droogvoer
Granulaatkorrels, groenvoer (spirulina), speciaal voer voor o.a. Algeneters, vlokkenvoer.

Diepvriesvoer
Cyclops, Artemia, Watervlooien, Diversen muggenlarven.
Het meeste diepvriesvoer is overigens ook levend te verkrijgen.

Groente
Voor zeewater is er nog een soort voer namelijk groente  zoals : banaan, ijsbergsla, broccoli,
spruiten en diverse andere groenkleurige groentes.
Let op dat je dit wel goed schoonmaakt en blancheert (uitgezonderd de banaan).

Onderhoudsplan

Omdat het onderhouden van het aquarium ontzettend belangrijk is als je een mooi aquarium met vissen en waterplanten wilt /hebt, willen we er hier graag even aandacht aan schenken en je enkele praktische tips voor het aquariumonderhoud geven.  Deze onderhoudsklussen zijn verdeeld in wekelijks, maandelijks, kwartaals en jaarlijks aquariumonderhoud.

Wekelijks aquariumonderhoud
Heel belangrijk is een consequent wekelijks aquariumonderhoud. Onder het wekelijkse aquariumonderhoud verstaan we van alles: van het dagelijks voeren van de vissen tot het controleren van de aquariumverlichting. De belangrijkste weektaken die bij het aquariumonderhoud horen, zijn:

  • Voeren. Voer de vissen iedere dag op één dag in de week na. Voer niet altijd op een vast moment en zorg dat je verschillende soorten droogvoer gebruikt. Je kunt voor de afwisseling ook diepvriesvoer of levend voer gebruiken.
  • Vissen tellen. Iedere dag hoor je je vissen te tellen. Als zich namelijk een dode of zieke vis in het aquarium bevindt, dient deze direct verwijderd te worden om besmetting te voorkomen. Vergeet niet om je waterwaarden te testen. Misschien mankeert daar wel iets aan.
  • Vissen controleren. Je dient niet alleen de vissen te tellen maat je behoort ze ook dagelijks te bestuderen. Hoe zien ze eruit? Tonen ze afwijkend gedrag? Afwijkingen kunnen op visziektes wijzen dus controleer je vissen goed!
  • Waterfilter controleren. Kijk of het waterfilter nog naar behoren werkt. Indien dit niet het geval is, controleer je of het filter verstopt is. Het kan ook zijn dat het waterfilter kapot is. Je dient het waterfilter dan direct te vervangen. Controleer in dat laatste geval ook altijd de waterwaarden even.
  • Aquariumverlichting controleren. Kijk of je tl-verlichting of ledverlichting in het aquarium het nog doet. Een goed functionerende aquariumverlichting is erg belangrijk voor de waterplanten.
  • Watertemperatuur controleren. Als na controle van de watertemperatuur een afwijking te zien is, kan het zijn dat er een verwarmings- of koelelement kapot is. Je dient dit element dan direct te vervangen.

Maandelijks aquariumonderhoud

  • Het maandelijkse aquariumonderhoud bestaat uit het vervangen of omspoelen van het filtermateriaal. Je mag nooit al het filtermateriaal tegelijkertijd vervangen. Zou je dat wel doen, dan zou je de bacteriecultuur in je aquarium teniet doen. Als je het filtermateriaal omspoelt, doe dit dan in aquariumwater want ook met het omspoelen in kraanwater help je de bacteriecultuur in je aquarium om zeep.

Aquariumonderhoud per kwartaal

  • Ieder kwartaal dien je voeding te regelen voor de planten in het aquarium. Gebruik bij voorkeur kleibolletjes als plantenvoedingen. Ieder kwartaal voeg je nieuwe kleibolletjes toe aan de aquariumbodem.

Jaarlijks aquariumonderhoud

  • Het jaarlijkse aquariumonderhoud impliceert het vervangen van de aquariumverlichting indien deze uit tl-lampen bestaat. Als je de tl-lampen niet op tijd vervangt, ontstaan er algen op en dat is slecht voor de waterkwaliteit. Wanneer je ledverlichting gebruikt, kun je het vervangen van de aquariumverlichting nog jaren uitstellen. De kracht van ledlampen vermindert namelijk niet zo snel als die van tl-lampen.
  • Iets anders dat je in de gaten moet houden zijn de slangen. Deze moeten jaarlijks worden schoongemaakt, en eventueel worden ontvangen.

Achterwand aquarium

Een belangrijk (met name) decoratief element van het aquarium is de achterwand. Met een mooie achterwand zorg je er niet alleen voor dat je niet door het aquarium op een muur kijkt, maar ook kun je vooral ook de sfeer nabootsen van de natuurlijke omgeving van je vissen. Hoe kun je dit het best aanpakken? Er zijn drie mogelijkheden.

  1. Een kunststof achterwand
    De kant en klare achterwanden worden steeds populairder. Deze kun je bij je aquariumwinkel vinden in de meeste standaardmaten. Met name het realistisch effect van de wanden, die je in de binnenkant van het aquarium plaatst geeft voor veel aquarium liefhebbers de doorslag bij de keuze tussen een aquariumposter en de achterwand.
    Het materiaal waarvan de achterwand varieert van (piep)schuim tot polyester. In opkomst zijn de achterwanden die bestaan uit verschillende delen. Deze passen naast elkaar en geven je de mogelijkheid om een eigen achterwand naar eigen wens te ontwerpen. 

    De liefhebber met een hoger budget kan eventueel ook een achterwand geheel naar eigen smaak, vorm en grootte laten maken.

    Het monteren van de plaat kan je het best direct doen bij het opstarten van je aquarium, dit omdat de achterwand gekit moet worden aan je glaswand. Daarnaast heeft het even tijd nodig om te hechten.

  2. Aquariumposter
    Aan de achterkant van het aquarium, plak je op de buitenkant van het glas een aquariumposter. Een simpele en goedkope oplossing, met een resultaat dat qua prijs / kwaliteit verhouding prima voldoet.
    Het monteren van de poster vindt plaats door lijm te gebruiken. Breng de lijm gelijkmatig aan op het glas en breng de poster aan. Snijd na het monteren eventueel uitstekende stukken poster weg langs de randen voor een strak resultaat.

  3. Zelf een achterwand maken
    Ook kun je zelf aan de slag gaan en eigen aquarium maken. Een instructie hiervoor volgt later.

Aquariumdecoratie

Decoratie maakt voor de meeste liefhebbers een belangrijk deel uit van de aquariuminrichting. Hout, stenen en waterplanten spelen een belangrijke rol bij het ontstaan van een indrukwekkende aquariuminrichting. Dat is niet alleen omdat ze mooi zijn, ook omdat veel vissen ze als schuilplaatsen gebruiken. Het is echter wel belangrijk dat je niet zomaar wat hout of stenen in je aquarium gooit: hout uit het bos rot langzaam weg en veel stenen bevatten veel te veel kalk. Stenen met veel kalk beïnvloeden de waterwaarden doordat ze in water oplossen of te veel ijzer en kalk afgeven. Ga daarom naar een aquariumwinkel en haal daar de beste aquariumdecoratie. Dan weet je zeker dat je goed zit!

Kijk eens naar de volgende populaire aquariumdecoraties.

Natuurlijke aquariumdecoratie

Kunst aquariumdecoratie

  • Beelden
  • Nepstenen
  • Kunstplanten
  • Imitatiehout

Ieder heeft zijn eigen smaak, dus kies de decoratie die jou naar de zin is. Het enige belangrijke is dat je er goed op let dat het materiaal niet giftig of slecht (bijvoorbeeld verf, lak, kalk, nitriet)  is voor je vissen, of lagere dieren of planten.

Type aquariumverlichting

De verlichting die je nodig hebt voor in je aquarium is lastig vanaf hier lastig aan te geven. Dit hangt af van de inrichting, maar ook van wat voor soort aquarium je hebt.

TL t8 Dit zijn de TL-buizen van ± 2,5 cm doorsnee . Geschikt als hoofdverlichting voor zowel zoet als zeewater. De verlichting is in verschillende kleuren en sterktes te verkrijgen.

TL t5 Dit zijn de TL-buizen van ± 1,5 cm doorsnee. Geschikt als hoofdverlichting  voor zowel zoet als zeewater en zijn net als de T8′s in verschillende kleuren en sterktes te verkrijgen. De t5 is de opvolger van de t8 en geeft meer licht per TL buis.

HQI is het momenteel het meest gebruikt voor zeewater dit i.v.m. koralen en de licht intensiviteit. Tegenwoordig zie je bij de “plantenbakken” HQI verlichting steeds meer gebruikt worden.

Ledverlichting is tegenwoordig een belangrijk onderdeel aan het worden voor zowel hoofdverlichting als nachtverlichting. Zowel op zoetwater als zoutwater zijn er al diverse mogelijkheden met ledverlichting. De kwaliteit van de ledverlichting is de laatste jaren enorm toegenomen en zal de komende jaren nog verder ontwikkelen. Er zijn al diverse soorten ledverlichting compleet te koop in de betere aquariumwinkels, zoals de led tl lamp maar ook complete armaturen  te vergelijken met t5 en zelf hqi.
Het voordeel is minder stroomverbruik en een hoge licht opbrengst ook de licht kleuren zijn enorm verbeterd.

Spaarlampen worden steeds minder gebruikt, ze zijn wel geschikt voor kleinere aquariums (tot 75 liter) of als (extra) verlichting, De reden hiervan is dat er geen of weinig kleur soorten van zijn.

Halogeen lampen zijn momenteel geschikt als bij verlichting of als opstartverlichting.

12 volts verlichting is alleen te gebruiken als nachtverlichting voor aquariums. De verlichting geeft te weinig licht en energie om te gebruiken als dagverlichting. Nachtverlichting is voor de vissen belangrijk om s´nachts  schrikreacties  van de vissen te voorkomen. Dit kan dus een 12 volts lampje zwak te laten branden, maar eventueel ook met een zwak ledlampje.